Presidenti amerikan Donald Trump deklaroi të hënën nga Zyra Ovale se administrata e tij po shqyrton raportet sipas të cilave Irani ka stacionuar dronë dhe mundësisht edhe raketa në Kubë. Duke folur me gazetarët, Trump u shpreh i drejtpërdrejtë: "Nëse i kanë, dhe është shumë e mundur që t'i kenë, do ta trajtojmë." Ai shtoi se çështja e raketave ishte gjithashtu nën hetim aktiv nga qeveria e tij.
Megjithatë, presidenti nuk paraqiti asnjë fotografi, dokument zbulimi apo detaje të tjera që të vërtetonin pretendimet — as numrin e armëve, as modelin e tyre, as vendndodhjen e saktë. Deklarata u shfaq pas një pyetjeje të bërë nga një gazetar, duke iu referuar një raporti të paverifikuar që nuk kishte qenë i disponueshëm për publikun. Trump përmendi gjithashtu Sekretarin e Shtetit Marco Rubio, duke nënkuptuar se çështja ishte tashmë në axhendën e Departamentit të Shtetit.
Sanksione të reja mbi një ishull tashmë nën presion
Deklaratat e Trumpit vijnë në një moment kur Kuba ndodhet nën shtypje të shtuar nga Uashingtoni. Departamenti i Shtetit njoftoi shtimin e sanksioneve ndaj dhjetë subjekteve të lidhura me qeverinë kubane, duke përfshirë kompani që tregtojnë karburant si Enetec S.A. dhe Coreydan S.A., si dhe grupet e biznesit Gecomex dhe Gemar. Qershori kishte sjellë tashmë sanksione ndaj vetë presidentit kuban Miguel Díaz-Canel, anëtarëve të familjes së tij dhe Kolonel Alejandro Castro Espín, djalit të ish-presidentit Raúl Castro, i cili përballet edhe me akuza penale.
Mbi gjashtë dekada embargo amerikane ndaj Kubës shoqërohen tani edhe me një bllokadë energjetike të vendosur nga administrata Trump që nga fillimi i vitit, e cila sipas autoriteteve kubane ka çuar në ndërprerje të energjisë elektrike në të gjithë ishullin, me ndërprerjen më të fundit ndodhur javën e kaluar. Kuba ende nuk ka komentuar zyrtarisht pretendimet e Trumpit.
Historiku i krizave dhe konteksti strategjik
Deklaratat e Trumpit bëjnë jehonë ndaj një nga momentet më të tensionuara të Luftës së Ftohtë: në tetor 1962, Shtetet e Bashkuara identifikuan mjetet e Bashkimit Sovjetik për raketa bërthamore të vendosura në Kubë, duke çuar në Krizën e Raketave Kubane — dy javë në prag të një konflikti bërthamor ndërmjet superfuqive. Pas embargo-s së vendosur në shkurt 1962, Kuba ka mbetur bast i rëndësishëm gjeopolitik për rivalët e Uashingtonit.
Një analizë e publikuar kohët e fundit sugjeron se Forcat e Armatosura Revolucionare të Kubës kanë marrë mbi 300 dronë ushtarakë me origjinë ruse dhe iraniane që nga viti 2023, dhe se ato po studiojnë mundësinë e përdorimit të tyre ndaj objektivave amerikane, duke përfshirë bazën detare në Guantánamo. E njëjta analizë vëren se paraqitja e dronëve si mjete mbrojtëse është më tepër manipulim i gjuhës sesa doktrinë ushtarake standarde. Për momentin, i vetmi fakt i konfirmuar mbetet se Uashingtoni ka hapur një rishikim zyrtar të çështjes — jo se armët ekzistojnë apo përbëjnë kërcënim të menjëhershëm.
