Ekonomia shqiptare ka potencialin të kursejë mbi 400 milionë euro në vit nëpërmjet adoptimit të pagesave elektronike dhe sistemit të pagesave të shpejta. Këtë deklaratë e bëri Guvernatori i Bankës së Shqipërisë, Gent Sejko, gjatë konferencës së 8-të ndërkombëtare mbi skemat rajonale të kartave dhe infrastrukturat e tregut financiar me vlerë të vogël.
Sipas një studimi të përbashkët të Bankës Botërore dhe Bankës së Shqipërisë, përdorimi i zgjeruar i pagesave elektronike, i ndihmuar nga një infrastrukturë e pagesave të menjëhershme, mund të gjenerojë kursime vjetore prej rreth 38.7 miliardë lekësh, ose afërsisht 1.5% të PBB-së. Guvernatori Sejko theksoi se zëvendësimi i vetëm gjysmës së pagesave të faturave me para në dorë me pagesa elektronike, mund të sjellë kursime prej më shumë se 500 milionë lekësh për konsumatorët dhe rreth 1 miliard lekësh për bizneset çdo vit.
Roli i Pagesave Elektronike në Digjitalizim dhe Formalizim
Vlera e kësaj infrastrukture shkon përtej thjesht shpejtësisë së transaksioneve. Ajo hap dyer për shërbime të reja financiare, zgjeron fushën e përdorimit të pagesave elektronike dhe mbështet fuqimisht procesin e digjitalizimit të aktivitetit ekonomik në vend. Skemat e kartave dhe infrastrukturat e tjera të pagesave me vlerë të vogël luajnë një rol thelbësor në këtë proces, duke nxitur konkurrencën dhe bashkëveprimin.
"Për tregjet tona, është me rëndësi që shërbimet të jenë gjerësisht të përdorshme dhe që kostot e pranimit të pagesave elektronike të jenë të përballueshme edhe për bizneset e vogla," theksoi Sejko. Ai shtoi se modernizimi i pagesave i shërben drejtpërdrejt edhe formalizimit të ekonomisë, pasi transaksionet elektronike e bëjnë aktivitetin e biznesit më të dokumentueshëm dhe ndihmojnë në krijimin e një historiku financiar më të besueshëm. Kjo, sipas tij, mund të lehtësojë vlerësimin e aftësisë paguese dhe aksesin në kredi, veçanërisht për ndërmarrjet e vogla.
Përafrimi me Standardet Evropiane dhe Përfitimet e SEPA
Gjatë dekadës së fundit, Banka e Shqipërisë ka implementuar një program të gjerë modernizimi të tregut të pagesave, me objektiva si ulja e përdorimit të parasë fizike, zgjerimi i përfshirjes financiare dhe përafrimi me standardet evropiane. Këto përpjekje kanë dhënë rezultate të matshme: numri i pagesave digjitale për frymë ka arritur në 29 në vit, nga 5 një dekadë më parë, me një rritje vjetore prej rreth 25%. Numri i kartave në qarkullim ka arritur në 1.6 milionë, dhe gjatë vitit 2025, për herë të parë, kartat u përdorën më shumë për pagesa sesa për tërheqje parash fizike.
Një arritje me rëndësi të veçantë është anëtarësimi i Shqipërisë në SEPA (Zona Unike e Pagesave në Euro). Guvernatori Sejko theksoi se ky anëtarësim ka sjellë ulje të kostove dhe përmirësim të shërbimeve, me vlerë të drejtpërdrejtë për sipërmarrjet që tregtojnë me partnerët evropianë, familjet që marrin remitanca dhe shqiptarët që jetojnë, punojnë apo studiojnë jashtë vendit. "Transfertat në Euro drejt vendeve pjesëmarrëse në SEPA kushtojnë deri në 20 herë më pak krahasuar me periudhën përpara anëtarësimit. Kursimet e pritshme për ekonominë shqiptare vlerësohen mbi 71 milionë euro në vit," deklaroi ai.
Qeveria shqiptare, me nisma si "Shqipëria Cashless", po punon gjithashtu për zgjerimin e pagesave digjitale dhe reduktimin e parasë fizike. Zgjerimi i terminaleve POS/POI, fiskalizimi dhe faturimi elektronik janë masa plotësuese që mbështesin transparencën dhe formalizimin e aktivitetit ekonomik. Këto nisma, së bashku me zhvillimin e pagesave të menjëhershme dhe përafrimin e kuadrit rregullator, kontribuojnë në thellimin e integrimit financiar të Shqipërisë me Bashkimin Evropian, duke sjellë përfitime të prekshme përpara anëtarësimit të plotë.
BurimiMonitor
