Naser Zyberi, një figurë e njohur juridike dhe një nga hartuesit e Marrëveshjes së Ohrit, ka shprehur publikisht mbështetjen e tij për propozimin e koalicionit VLEN, që synon zhvillimin e 12 provimeve teorike të jurisprudencës në gjuhën shqipe. Kjo nismë, e cila vjen në një kohë kur diskutohen intensivisht të drejtat gjuhësore të shqiptarëve në Maqedoninë e Veriut, konsiderohet nga Zyberi si një hap i rëndësishëm drejt zgjidhjes së problemeve me të cilat përballen studentët shqiptarë.
Qëndrimi i Zyberit shfaqet në kontrast me linjën e partisë që e kishte propozuar atë dikur si kandidat për kryeministër, duke theksuar pavarësinë e tij në vlerësimin e kësaj çështjeje. Ai thekson se propozim-ligji i ri, megjithëse mund të mos adresojë çdo aspekt të problemit, përfaqëson një avancim thelbësor.
Progres me Kompromis dhe Hapa të Njëpasnjëshëm
“Për mua, kjo është një lëvizje serioze në drejtim të zgjidhjes. Ajo nuk e trajton problemin në të gjitha aspektet e tij, por pa dyshim shënon përparim. Në fund të fundit, bëhet fjalë për një vendim politik, dhe vendimet e tilla nuk janë kurrë të plota; ato pasqyrojnë kompromisin mes forcave në një kohë të caktuar. Edhe vendime të mëparshme kanë pasur të njëjtën natyrë,” deklaroi Zyberi.
Juristi sugjeron që zgjidhja e çështjes së provimit të jurisprudencës në shqip duhet të trajtohet me hapa të njëpasnjëshëm, duke sjellë si shembull evoluimin e Ligjit për përdorimin e gjuhëve. Ai theksoi se ky ligj ka pësuar ndryshime dhe përmirësime të shumta ndër vite, duke kaluar nga një tekst më i kufizuar në vitin 2008, te zgjerimet në 2011 dhe plotësimet e mëtejshme në vitin 2018. “Edhe provimi i jurisprudencës, përmes këtij hapi, duhet të ecë drejt zgjidhjes dhe përmbylljes së plotë,” u shpreh ai, duke argumentuar për një qasje graduale por të vazhdueshme drejt përmirësimit të statusit të gjuhës shqipe në sistemin juridik.
Mendimi i Komisionit të Venecias
Propozimi i Ministrisë së Drejtësisë parashikon që 12 provime teorike të zhvillohen në gjuhën shqipe, ndërsa për dy provimet e tjera, studentët shqiptarë do të ndihmohen nga përkthyes. Kjo nismë ka nxitur edhe kërkesën urgjente të Qeverisë drejt Komisionit të Venecias për një mendim mbi ligjin që rregullon mënyrën e dhënies së provimit të jurisprudencës. Ky konsultim me një organ të rëndësishëm ndërkombëtar në fushën e të drejtës dhe demokracisë dëshmon rëndësinë dhe ndjeshmërinë e çështjes për të drejtat e komunitetit shqiptar në Maqedoninë e Veriut.
BurimiAlbeu



