Qyteti i Hagës u kthye të martën në pikëtakim të mijëra shqiptarëve nga e gjithë bota, në prag të njërit prej vendimeve gjyqësore më të rëndësishme që ka prekur kombin shqiptar në dekadat e fundit. Nismа paqësore "Liria ka emër" organizoi një marshim ku pritet të kenë marrë pjesë rreth 10 mijë persona — banorë të Kosovës, qytetarë shqiptarë dhe anëtarë të diasporës — të mbledhur për të shprehur solidaritet me ish-krerët e Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës.
Gjykata Speciale e Hagës do të shpallë të mërkurën, më 16 shtator, aktgjykimin ndaj Hashim Thaçit, Kadri Veselit, Rexhep Selimit dhe Jakup Krasniqit — figurave kryesore të luftës për çlirimin e Kosovës. Procesi gjyqësor ka nisur në vitin 2023 dhe gjatë tij janë dëgjuar rreth 130 dëshmitarë. Vendimi pritet të shpallet në orën 10:00 të paradites.
Zëra nga sheshi: "Ata janë çlirimtarët tanë"
Ndër pjesëmarrësit e marshimit ka qenë edhe një ish-ushtar i UÇK-së nga Klina, i cili shprehu me forcë arsyen e pranisë së tij: "Kam qenë ushtar bashkë me UÇK-në dhe jemi këtu për të përkrahur ish-komandantët dhe gjeneralët tanë. Ata janë liria jonë. Presim që ata të lirohen dhe shpresojmë të kthehemi bashkë me ta në Kosovë. Ne kemi luftuar për lirinë tonë." Fjalët e tij pasqyrojnë ndjenjën e përhapur mes shumë pjesëmarrësve, të cilët e shohin procesin e Hagës si padrejtësi ndaj atyre që sakrifikuan për pavarësinë e Kosovës.
Shqiptarët e ardhur nga diaspora europiane kanë qenë gjithashtu të pranishëm në numër të konsiderueshëm. Një qytetar i ardhur nga Gjermania deklaroi: "Shpresat janë të mëdha. Me shpirt e zemër jemi me ish-krerët e UÇK-së. Zemra jonë do që ata të dalin të pafajshëm dhe shpresojmë që nesër të shpallen të pafajshëm të gjithë." Nga Malisheva, një tjetër pjesëmarrës shtoi se pret të kthehet në Kosovë bashkërisht me ish-krerët, nëse vendimi do të jetë lirues.
Çfarë pritet nga vendimi dhe çfarë akuzohen ish-krerët
Aktgjykimi i 16 shtatorit mbyll fazën e parë të një procesi shumëvjeçar që ka ngritur debate të thella në mbarë botën shqiptare. Akuzat e ngritura ndaj katër ish-drejtuesve të UÇK-së përfshijnë krime lufte — si arrestim i paligjshëm, trajtim çnjerëzor, torturë dhe vrasje — si dhe krime kundër njerëzimit, mes të cilave përndjekja dhe zhdukja me forcë e personave. Krimet dyshohet se janë kryer gjatë periudhës mars 1998 — shtator 1999, në disa zona të Kosovës, por edhe në Kukës të Shqipërisë.
Pas shpalljes së aktgjykimit, të dyja palët kanë të drejtën ligjore të paraqesin apelim nëse vlerësojnë se ekzistojnë shkaqe të mjaftueshme juridike. Vendimi pret të ndikojë jo vetëm në fatin personal të të akuzuarve, por edhe në narrativën politike dhe historike të luftës për çlirimin e Kosovës — një luftë që për popullin shqiptar mbetet simbol i rezistencës dhe sakrificës kundër agresionit serb.
BurimiRTSH
