Kryeministri polak, Donald Tusk, ka njoftuar vendosmërinë e tij të palëkundur për të vazhduar me reformën e planifikuar të Gjykatës Kushtetuese, duke theksuar se "për disa çështje nuk mund të ketë kompromis". Deklarata e tij erdhi pas një nate protestash të dhunshme, të cilat çuan në vendosjen e forcave policore për të mbrojtur ndërtesën e gjykatës. Tusk shpjegoi se këto ndryshime janë thelbësore për të rivendosur funksionalitetin e një institucioni që, sipas tij, ka qenë i bllokuar nga përplasjet politike për vite me radhë.
Gjykata Kushtetuese ka qenë një pikë qendrore e tensioneve për sundimin e ligjit mes partisë së djathtë Ligj dhe Drejtësi (PiS) dhe Bashkimit Evropian gjatë tetë viteve të qeverisjes së PiS-it. Që prej rikthimit në pushtet në vitin 2023, Tusk ka kërkuar të shfuqizojë ndryshimet e mëparshme në sistemin gjyqësor, por agjenda e tij ka hasur në pengesa nga presidentët e afërt me opozitën, të cilët kanë fuqinë të vënë veto.
Përshkallëzimi i Krizës Gjyqësore
Kriza u thellua të premten, kur një grup gjyqtarësh të mbështetur nga qeveria u përpoqën të merrnin kontrollin procedural të gjykatës, duke pezulluar kryetarin dhe zëvendëskryetarin e saj, të emëruar nga PiS. Ky veprim provokoi protesta masive nëpër qytete. Duke mbrojtur vendimin, Tusk theksoi se "nuk ka pasur kurrë dyshim se gjykata, në formën që i imponoi PiS, nuk ishte një gjykatë e mirëfilltë", duke iu referuar vendimeve të pafavorshme të gjykatave evropiane.
Tusk e krahasoi reagimin e opozitës me situatën e një hajduti që rrëmben një çantë dhe, kur kapet, bërtet për dhunë. Ai shtoi se në Poloni ka organizata dhe politikanë që prej vitesh synojnë të shkatërrojnë demokracinë dhe sundimin e ligjit, dhe se nuk është rastësi që ata gjejnë mbështetje te "forcat proruse në mbarë botën". Ai theksoi se edhe ish-presidenti rus Dmitry Medvedev ishte rreshtuar në krah të opozitës, duke i cilësuar ndryshimet si "grusht kushtetues" dhe si një përndjekje të konservatorëve.
Kritika ndaj Presidentit dhe Angazhimi i Qeverisë
Kryeministri polak kritikoi gjithashtu presidentin Karol Nawrocki, i cili gjatë protestave të së premtes mbrëma iu bashkua demonstruesve dhe hyri me forcë në ndërtesën e gjykatës. Tusk deklaroi se "në një shtet demokratik, asnjë politikan nuk mund të hyjë në një gjykatë për të dhënë urdhra apo për të frikësuar gjyqtarët – madje as presidenti".
"Ne, polakët, kemi arritur shumë në ndërtimin e një shteti të fortë për t'u dorëzuar tani," shtoi ai. Tusk theksoi se qeveria ka detyrimin të garantojë sigurinë dhe kushtet e nevojshme për funksionimin e gjykatës, duke e mbyllur fjalimin me angazhimin se do ta përmbushë këtë detyrim.
BurimiTelegrafi
