Një ditë historike për Kosovën po zhvillohet sot në Hagë, ku Dhomat e Specializuara pritet të shpallin vendimin përfundimtar ndaj katër ish-drejtuesve të Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës: Hashim Thaçit, Kadri Veselit, Rexhep Selimit dhe Jakup Krasniqit. Pas gjashtë vitesh nga transferimi i tyre në Holandë, ku kanë qëndruar gjatë tërë procesit gjyqësor, të katër presin një vendim që do të shënojë një kapitull të ri — qoftë personal, qoftë historik — në fatin e tyre dhe të vendit që ndihmuan ta çlirojnë.
Rrugëtimi i këtyre katër figurave është i ndërthurur ngushtë me historinë e Kosovës gjatë tri dekadave të fundit: nga lufta çlirimtare e viteve 1998–1999 deri te ndërtimi i institucioneve të shtetit të pavarur. Të gjithë kanë kaluar nga frontlinjat e UÇK-së në sallat e parlamentit dhe të presidencës.
Katër figura, një histori e përbashkët çlirimi
Hashim Thaçi ishte ndër drejtuesit politikë të UÇK-së gjatë luftës dhe përfaqësuesi i saj në negociatat ndërkombëtare. Pas çlirimit, u bë themelues dhe udhëheqës i Partisë Demokratike të Kosovës, kryeministër në vitin 2008 — pikërisht kur Kosova shpalli pavarësinë — dhe më vonë president i vendit deri në vitin 2020, kur dha dorëheqjen pas konfirmimit të aktakuzës.
Kadri Veseli gjatë luftës ishte i lidhur me strukturat e inteligjencës së UÇK-së dhe bënte pjesë në rrethin drejtues të organizatës. Pas çlirimit kaloi në politikë aktive, u bë deputet dhe më pas kryetar i Kuvendit të Kosovës, duke u konsideruar për vite me radhë njëra prej peshave të rënda politike të vendit. Në nëntor 2020 u transferua në Hagë bashkë me tre bashkëpandehurit.
Rexhep Selimi kishte rol operacional dhe drejtues brenda strukturave ushtarake të UÇK-së. Pas luftës u angazhua si deputet dhe përfaqësuese i njohur i opozitës, duke qenë edhe pjesë e lëvizjes Vetëvendosje për një periudhë. Ai nuk mbajti poste të larta ekzekutive si Thaçi apo Veseli, por mbeti zë aktiv në jetën parlamentare të Kosovës.
Jakup Krasniqi ishte zëdhënësi zyrtar i UÇK-së gjatë luftës, fytyra publike e organizatës përpara mediave dhe opinionit ndërkombëtar. Pas çlirimit u bë deputet, kryetar i Kuvendit të Kosovës për vite me radhë dhe ushtrues i detyrës së presidentit për një periudhë të shkurtër. Ai ishte gjithashtu figurë qendrore e Partisë Demokratike të Kosovës përpara se të largohej dhe t'i bashkohej një projekti tjetër politik. U arrestua dhe u transferua në Hagë në nëntor 2020.
Moment vendimtar pas gjashtë vitesh
Procesi gjyqësor ndaj tyre ka zgjatur vite të tëra dhe ka ngjallur debate të thella në opinionin kosovar dhe shqiptar. Për shumë qytetarë të Kosovës, këta katër burra mbeten figura të çlirimit kombëtar — njerëz që sakrifikuan dhe luftuan kundër agresionit serb për të siguruar liri dhe pavarësi. Dhomat e Specializuara u krijuan nën presion të jashtëm ndërkombëtar dhe funksionojnë jashtë territorit të Kosovës, çka ka ushqyer shqetësime të vazhdueshme për paanësinë dhe kontekstualizimin e duhur të luftës çlirimtare.
Sot, Hashim Thaçi, Kadri Veseli, Rexhep Selimi dhe Jakup Krasniqi qëndrojnë bashkë në pritje të një vendimi që do të shkruajë faqen e fundit të një procesi të gjatë gjyqësor. Pavarësisht vendimit, emrat e tyre janë tashmë të gdhendur në historinë e Kosovës si të pandarë nga lufta e viteve 1998–1999, luftë që çoi në pavarësinë e një shteti të lirë e sovran.
BurimiEuro news Albania
