Gjykata Themelore në Prishtinë zhvillon sot një seancë historike ndaj 21 të akuzuarve, të cilëve Prokuroria Speciale u ngarkon veprën penale të krimeve të luftës kundër popullatës civile. Çështja lidhet drejtpërdrejt me dëbimin masiv të shqiptarëve të Kosovës gjatë periudhës janar–qershor 1999, kur forcat serbe ushtruan terror sistematik ndaj qytetarëve të pafajshëm.
Aktakuza e Prokurorisë Speciale specifikon se gjatë kësaj periudhe janë dëbuar me forcë gjithsej 862 mijë e 979 civilë shqiptarë, të detyruar të braktisin shtëpitë e tyre dhe të largohen drejt kufijve me Shqipërinë dhe Maqedoninë. Ky është një nga gjykimet më të rëndësishme për krimet e kryera gjatë luftës çlirimtare të Kosovës.
Çfarë ngarkohen të akuzuarit
Sipas aktakuzës, 21 të pandehurit kanë mbajtur autoritet dhe kontroll efektiv mbi njësitë ushtarake e policore që operonin nën komandën e tyre. Prokuroria argumenton se ata kanë qenë plotësisht të vetëdijshëm për veprimet e kryera nga forcat nën varësinë e tyre, duke u mbështetur në raporte operative, komunikime të brendshme dhe prani direkte në terren.
Ndër veprimet e dokumentuara në aktakuzë renditen: djegja dhe shkatërrimi i pronës private e infrastrukturës civile, ndalimi arbitrar dhe persekutimi i banorëve mbi bazë etnike, si dhe sulme të organizuara me armë ndaj fshatrave dhe qyteteve me popullsi shqiptare. Këto veprime, sipas Prokurorisë, kanë qenë të koordinuara dhe të qëllimshme, me synimin e vetëm për të çpopulluar Kosovën nga banorët e saj shqiptarë.
Gjykimi në mungesë dhe rruga drejt drejtësisë
Meqë asnjë nga të 21 të akuzuarit nuk është i pranishëm fizikisht, procesi gjyqësor do të zhvillohet në mungesë të tyre — një procedurë e parashikuar nga legjislacioni i Kosovës për rastet kur të pandehurit qëndrojnë jashtë juridiksionit. Prokuroria thekson gjithashtu se të akuzuarit nuk ndërmorën asnjë masë për të parandaluar krimet, për të ndaluar kryerësit ose për t'i raportuar veprimet e paligjshme tek autoritetet kompetente.
Ky gjykim vjen si pjesë e përpjekjeve të vazhdueshme të drejtësisë së Kosovës për të mbyllur llogaritë me krimet e luftës së viteve 1998–1999, një luftë që kulmoi me ndërhyrjen humanitare të NATO-s dhe çlirimin e Kosovës nga pushtimi serb. Për familjet e mijëra viktimave të dëbuara, seanca e sotme përfaqëson një hap tjetër të domosdoshëm drejt njohjes zyrtare të padrejtësive të vuajtura dhe gjetjes së drejtësisë pas dhjetëra vitesh pritje.
BurimiGazeta Expres
