Tensionet midis Shteteve të Bashkuara dhe Iranit po marrin përmasa gjithnjë e më shqetësuese, me një sërë sulmesh dhe kundërsulmesh që kanë destabilizuar rajonin e Gjirit dhe kanë vendosur shtetet fqinje midis dy zjarreve. Diplomacia rajonale ka dështuar deri tani të gjejë rrugë dalje, ndërsa pesimizmi dominon kryeqytetet e Lindjes së Mesme.
Gjiratë e Gjirit nën trysni: goditjet iraniane shtrihen tej kufijve
Irani ka zgjeruar ndjeshëm shtrirjen e operacioneve të tij. Dronët iranianë kanë shënjestruar Omanin, vetëm pak ditë pasi Muskat dhe Teherani kishin zhvilluar bisedime mbi administrimin e Ngushticës së Hormuzit. Garda Islamike Revolucionare ka sulmuar gjithashtu anije që lundronin pranë ujërave omaneze, duke shkaktuar një ulje të ndjeshme të trafikut tregtar në atë ngushticë, njëra nga arteriet më të rëndësishme të transportit të naftës në botë. Katari, i cili luajti rolin e ndërmjetësit, është goditur dy herë gjatë kësaj faze përshkallëzimi, duke e vënë në dyshim efikasitetin e misioneve diplomatike.
Mediat gjysmëzyrtare iraniane kanë bërë publike një listë me pesë porta të rëndësishme detare — në Bahrein, Arabinë Saudite, Kuvajt, Katar dhe Emiratet e Bashkuara Arabe — duke paralajmëruar se ato mund të bëhen objektiva ushtarake nëse infrastruktura iraniane vazhdon të sulmohet. Houthitë jemenias, të lidhur ngushtë me Teheranin, po shtojnë presionin nga ana e tyre, duke u përpjekur të thyejnë bllokadën që i mban të izoluar.
Rreziku i spirales: kur diplomacia nuk mjafton
Sipas analistit izraelit Danny Citrinowicz, dinamika aktuale e konfliktit ka krijuar një mekanizëm vetë-fuqizues: çdo goditje amerikane ndjek një goditje iraniane, dhe anasjelltas, me qëllim krijimin e pragut të ri të frikësimit midis palëve. Ai paralajmëron se ky cikël mund të shpjerë drejt një lufte rajonale shumë më të gjerë sesa çfarë planifikon apo kërkon ndonjëra prej palëve.
Delegacionet pakistaneze dhe katariane që kanë vizituar Teheranin me shpresën për të ruajtur armëpushimin janë kthyer me duar bosh, duke lënë pas një vacuum diplomatik të rrezikshëm. Ndërkohë, sulmet amerikane kanë shënjestruar infrastrukturën iraniane — tunele, ura, rrugë dhe hekurudha — duke rritur ankthin e zyrtarëve rajonalë dhe analistëve ndërkombëtarë.
Për Shqipërinë dhe Kosovën, një konflikt i zgjeruar në Gjirin Persik do të sillte pasoja ekonomike direkte nëpërmjet rritjes së çmimeve të naftës dhe destabilizimit të tregjeve botërore, duke ndikuar negativisht edhe në ekonomitë tona të vogla dhe të hapura ndaj lëvizjeve globale të çmimeve.
BurimiTelegrafi
