Kostoja e ushqimit ka shënuar një rritje të ndjeshme prej 7.8% — një shifër që tashmë po reflektohet drejtpërdrejt në xhepat e familjeve shqiptare dhe kosovare. Kjo rritje e çmimeve po shtyn gjithnjë e më shumë qytetarë të ngrenë zërin dhe të kërkojnë nga qeveria masa konkrete për të mbrojtur fuqinë blerëse të popullsisë.
Produktet bazë si vaji, mielli, sheqeri dhe qumështi janë ndër më të prekurit nga ky val inflacioni. Familjet me të ardhura të ulëta dhe të mesme janë ato që ndihen më fort ngarkesa, pasi një pjesë gjithnjë e më e madhe e buxhetit mujor po shkon vetëm për të mbuluar nevojat elementare ushqimore. Qytetarë të shumtë shprehen se kanë ndryshuar zakonet e blerjes, duke u orientuar drejt produkteve më të lira ose duke reduktuar sasitë e blerjes.
Qytetarët: "Qeveria duhet të veprojë tani"
Pakënaqësia po rritet. Në tregje dhe supermarkete, njerëzit shprehin hapur zhgënjimin e tyre ndaj situatës. Shumë prej tyre kërkojnë ulje të tatimit mbi vlerën e shtuar për produktet ushqimore bazë, kontroll të marzheve të tregtarëve dhe mbështetje më të drejtpërdrejtë për familjet në nevojë. "Paga nuk ka ndryshuar, por shporta e ushqimit kushton shumë më shumë se para gjashtë muajsh", thotë një qytetar, duke pasqyruar shqetësimin e përbashkët të shumicës.
Ekonomistët vënë në dukje se rritja e çmimeve të ushqimeve nuk është fenomen i izoluar — ajo lidhet me faktorë si kostot e energjisë, zinxhirët e furnizimit ndërkombëtar dhe zhvlerësimi i monedhës në disa tregje rajonale. Megjithatë, ata theksojnë se qeveritë kanë mjete të mjaftueshme fiskale për të zbutur goditjen ndaj shtresave më të cenueshme.
Çfarë mund të bëjë qeveria?
Ndër masat e propozuara nga ekspertë dhe organizata të shoqërisë civile përmenden: zgjerimi i skemave të ndihmës sociale, heqja ose reduktimi i TVSH-së për produktet ushqimore thelbësore, monitorimi i çmimeve në treg dhe ndëshkimi i praktikave antikoncurrenciale. Disa vende të rajonit kanë aplikuar tashmë masa të ngjashme, duke ofruar lehtësi të drejtpërdrejta për konsumatorët.
Presioni mbi qeverinë pritet të intensifikohet nëse tendenca e rritjes së çmimeve vazhdon edhe gjatë muajve të ardhshëm. Hapat që do të ndërmerren — ose mosnxirja e tyre — do të jenë provë e qartë e vullnetit politik për të mbrojtur standardin e jetesës së qytetarëve të thjeshtë.
BurimiKoha
