Bashkimi Evropian ka rikonfirmuar kundërshtimin e tij ndaj amendamenteve të reja në ligjin që rregullon Dhomat e Specializuara të Kosovës, duke vlerësuar se këto ndryshime bien ndesh me detyrimet ndërkombëtare që Prishtina ka marrë përsipër në kuadër të marrëdhënieve me BE-në. Reagimi erdhi një ditë pasi Brukseli kishte shprehur "shqetësim të thellë" lidhur me votimin parlamentar.
Zëdhënësi i BE-së, Christian Wigand, bëri thirrje të qartë për respektimin e plotë të pavarësisë dhe mandatit të këtij institucioni gjyqësor. "Dhomat e Specializuara të Kosovës po vendosin drejtësinë mbi bazën e përgjegjësisë penale individuale", theksoi Wigand, duke nënvizuar se mbështetja e BE-së për këtë institucion ka qenë e vazhdueshme që prej themelimit të tij.
Thirrja e BE-së: drejtësi për viktimat dhe mbrojtje për dëshmitarët
Në deklaratën zyrtare, Wigand u drejtua drejtpërdrejt Kosovës me një kërkesë konkrete: "I bëjmë thirrje Kosovës të respektojë detyrimet ndërkombëtare për të garantuar pavarësinë gjyqësore të Dhomave të Specializuara, si dhe zotimin për të siguruar llogaridhënie e drejtësi për viktimat dhe familjet e tyre nga të gjitha komunitetet në Kosovë. Duhet të sigurohen mbrojtja dhe siguria e dëshmitarëve." Ky mesazh nënkupton se ndryshimet e miratuara mund të rrezikojnë funksionimin e pavarur të gjykatës dhe sigurinë e atyre që dëshmojnë në proceset gjyqësore.
Amendamentet e kundërshtuara u miratuan të martën nga Kuvendi i Kosovës në lexim të dytë, duke përfunduar kështu procesin parlamentar. Projektligji kishte ardhur si iniciativë e Partisë Demokratike të Kosovës (PDK), dhe votimi i tij shkaktoi menjëherë reagime të forta nga Brukseli.
Hagë, por gjykatë e Kosovës — dhe e financuar nga BE-ja
Dhomat e Specializuara kanë selinë fizike në Hagë, por ligjërisht janë pjesë e pandashme e sistemit gjyqësor të Kosovës. Ato u ngritën për të trajtuar çështje të rënda që lidhen me periudhën e luftës dhe pas saj. BE-ja është financuesi kryesor i tyre — që nga themelimi, Brukseli ka derdhur gati 400 milionë euro për këtë institucion, çka e shpjegon edhe peshën e madhe që ka qëndrimi i tij.
Situata vendos Prishtinën përpara një dileme delikate: nga njëra anë, presioni i brendshëm politik i forcave parlamentare që mbështetën ndryshimet; nga ana tjetër, kërkesat e qarta të BE-së — partneri strategjik dhe rruga e Kosovës drejt integrimit evropian. Hapat e ardhshëm të Prishtinës në këtë çështje do të testohen me vëmendje të madhe edhe nga Uashingtoni e kancelari e tjera perëndimore.
BurimiAlbeu
